Σύρος: Λίγα λόγια για το νησί

 

 

Γεωγραφία:

Η Σύρος ανήκει στις Κυκλάδες, το νησιώτικο σύμπλεγμα του κεντρικού και νοτίου Αιγαίου που περιβάλλει το ιερό νησί της Δήλου. Πρωτεύουσα της Σύρου και των Κυκλάδων είναι η Ερμούπολη.

Ιστορία:

Ο Όμηρος αναφέρει την "νήσου Συρίην" που είναι πιθανότατα η Σύρος. Οι πρώτοι κάτοικοί της ήταν οι Φοίνικες. Στο βόρειο τμήμα του νησιού, στην Χαλανδριανή και στο Καστρί, βρέθηκαν: προϊστορική ακρόπολη, οικισμός και νεκροταφείο που μαρτυρούν ότι εκεί αναπτύχθηκε πολιτισμός (Κυκλαδικός πολιτισμός 3200 π.Χ.   2000 π.Χ.). Μέσα του 6ου αιώνα π.Χ. γεννήθηκε εδώ ο φιλόσοφος, φυσικός και αστρονόμος Φερεκύδης. Τον 5ο κ 4ο αιώνα π.Χ. είναι μέλος της Αθηναϊκής συμμαχίας.

Αργότερα όπως και άλλα κυκλαδονήσια γίνεται στόχος των πειρατών και ο πληθυσμός μειώνεται σημαντικά. Τον 8ο αιώνα μ.Χ. αρχίζει η οικοδόμηση του οικισμού της Aνω Σύρου. Το 1566 καταλαμβάνεται από τους Τούρκους. Κατά την διάρκεια της Τουρκοκρατίας βρίσκεται κάτω από την προστασία των Ενετών και των Φράγκων. Καθιερώνεται ο καθολικισμός αλλά διατηρούνται αναλλοίωτα τα ήθη, τα έθιμα και η ελληνική γλώσσα.

Κατά την περίοδο της ελληνικής επανάστασης δέχεται πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία, Κρήτη, Χίο, Κάσο, Ψαρά και ενισχύει οικονομικά τον αγώνα. Οι νέοι της κάτοικοι είναι ναυτικοί, έμποροι με ικανότητες, γνώσεις και ανοιχτό μυαλό, που βρίσκοντας έναν ασφαλή και ειρηνικό τόπο εγκαθίστανται γύρω από το λιμάνι και τους γύρω λόφους. Αυτοί δημιουργούν την νέα πόλη η οποία το 1826 ονομάζεται Ερμούπολη προς την τιμήν του Ερμή, θεού του εμπορίου. Όλο τον 19ο αιώνα γνώρισε μεγάλη οικονομική, εμπορική, ναυτική, βιομηχανική και πολιτιστική ανάπτυξη. Μετά την διάνοιξη του ισθμού της Κορίνθου και την ανάπτυξη του Πειραιά, η Σύρος αρχίζει να παρακμάζει. Τα εργοστάσια κλείνουν και μεταφέρονται στον Πειραιά. Το Νεώριο επίσης. Ο πληθυσμός μειώνεται αισθητά καθώς οι κάτοικοι καταφεύγουν στον Πειραιά και την Αθήνα για να βρουν εργασία. Μετά το 1980 έχει αρχίσει να αποκτά λίγη από την παλιά της δόξα.

Μερικές πρωτιές:
- 1823 Πρώτο νοσοκομείο
- 1833 Ιδρύεται το πρώτο γυμνάσιο από τον Νεόφυτο Βάμβα, εδώ φοίτησε και ο Ελευθέριος Βενιζέλος.
- 1854 Δημιουργείται η πρώτη ελληνική εταιρία ατμοπλοΐας και κατασκευάζεται το πρώτο ελληνικό ατμόπλοιο
- 1861 Το πρώτο τηλεγραφείο στεγάζεται στο κτίριο της σχολής εμποροπλοιάρχων
- 1864 Κτίζεται το θέατρο Απόλλων και ιδρύεται ο πρώτος θεατρικός θίασος
- 1879 Πρώτη απεργία

Μερικοί Συριανοί καλλιτέχνες:
- Εμ. Ροίδης
- Τιμ. Αμπελάς
- Γεωρ. Σουρής
- Μ. Ζώρας
- Θ. Καϊρης
- Δημ. Βικέλας
- Ρίτα Μπούμη Παπά
- Μάρκος Βαμβακάρης
- Μάνος Ελευθερίου